Một Câu Chuyện Không Đầu Không Đuôi                                    quan dương

Quán Văn

 

 Một Câu Chuyện Không Đầu Không Đuôi
                                  quan dương



Tết Tân Tỵ vừa rồi, anh chị Thuật Khuê có du hành một chuyến về phía Đông Nam nước Mỹ và ghé lại New Orleans để thăm thành phố cũ kỹ nửa Pháp nửa Mỹ và một nửa không giống ai này. Đó cũng là lần đầu tiên tôi biết mặt anh chị sau bao lần chưa hề biết mặt. Chị Khuê trông trẻ hơn tuổi nhiều và nhỏ con hơn tôi thường tưởng tượng. Gặp chị ngay phút đầu tôi đă có cảm giác như là hai chúng tôi từng là bạn từ lâu, điều này đă giúp cho tôi mau chóng tỏ thái độ thân mật với anh chị một cách dễ dàng. Anh chị mướn hotel để tái hưởng tuần trăng mật thay v́ ở nhà tôi v́ ngại làm phiền, mặc dù tôi đă có nhă ư mời. Anh chị từ chối, tôi chẳng thèm nài ép v́ cùng là dân Nha trang với nhau nên hiểu nhau rất rơ. Tôi không muốn ḿnh trở thành kẻ phá đám khi cặp t́nh nhân này cần phải có đôi phút riêng tư. Hai ngày anh! chị lưu lại
New Orleans, chúng tôi thật vui và có nhiều điều để nhớ. Điều đáng nhớ nhất là bỗng khi không tôi mắc nợ chị Bích Khuê một bài viết cho đặc san VT & NTH Nha Trang. Sở dĩ tôi gọi đó là một món nợ , bởi v́ sau khi về lại Seattle, hai anh chị thay phiên nhau xa luân chiến qua phone thúc giục hỏi bài. Sống ở tại nước Mỹ này ngày hai buổi phải đi làm,
thỉnh thoảng thứ bảy chủ nhật cũng không được ở nhà th́ làm sao có thời giờ để viết đây? Mà viết th́ biết viết cái ǵ? Đă vậy bà chủ nợ Bích Khuê lại c̣n ra chủ đề nên xoay quanh những ǵ dính líu đến Nha Trang cùng với năm tháng c̣n đi học tại trường Vơ Tánh. Thú thật đối với tôi, những năm tháng đó không biết có c̣n nằm trong tiềm ức hay không, khi mà thời gian tôi học tại Vơ Tánh vỏn vẹn có một niên khóa thôị Một niên khóa mà lại là học sinh dở, chỉ chuyên môn trốn học th́ làm sao c̣n chút ấn tượng ǵ lưu lạị? Tôi bèn gửi đại cho chị Bích Khuê một truyện ngắn ngoài chủ đề hy vọng thoát nợ , nhưng chị Bích Khuê sau khi đọc lắc đầu tuyên bố :

- Truyện tả chân trắng trợn và người lớn quá không hợp với lứa tuổi của thời gian c̣n đi học. Không đăng ...

Tôi thắc mắc :

- Đặc san VT & NTH đă ra ba số, những kỷ niệm về thời học tṛ của những người có khả năng diễn đạt chị đă vắt cho cạn tàu ráo máng rồi, sao chị không đổi chủ đề viết chung chung về ǵ cũng được cho đạc san tăng thêm phần người lớn?

Chị Bích Khuê bảo :

- Đă gọi là đặc san của Vơ Tánh & Nữ Trung Học th́ phải ưu tiên viết về thời đi học .

Chị Bích Khuê trả lời thật nghiêm trang. Tôi h́nh dung đến khuôn mặt chị khi trả lời và chợt phát giác ra chị hăy c̣n ngây thơ thiệt, dù chị đă là người lớn từ lâu. Sau đó tôi rất thông cảm phần nào mục đích mà chị muốn đạt đến. Chị đang dùng tâm huyết và ḷng nhiệt thành để xây lên chiếc cây cầu nối liền t́nh bằng hữu Nha Trang khắp bốn phương trời. Đại khái tôi hiểu nôm na chị Bích Khuê đang xây chiếc cầu Xóm Bóng để nối liền Tháp Bà và Hà Ra với nhau. Tốt nghiệp đại học chị không theo ngành kỹ sư cầu cống mà lại theo nghề kinh doanh địa ốc kể ra cũng uổng. Chị có tài ăn nói đến nổi tôi định lặn sâu mà lặn không đưọc v́ sợ chết ch́m. Để thanh toán nợ nần với chị , liên tiếp cả tháng trời, sau những giờ làm việc bở hơi tai ở hăng về, tôi thường ra phía sau vườn ngồi đốt điếu thuốc moi kư ức về trường Vơ! Tánh để t́m nguồn cảm hứng. Kư ức gần như chỉ là con số không to tướng, biết lấy ǵ mà moi? Viết c̣n khó hơn đau đẻ , v́ đau đẻ c̣n có cái ǵ trong bụng để cho ra, viết văn mà trong đầu không có ǵ chứa th́ biết cho ra cái ǵ đâỷ

Thời trung học liên tiếp 6 năm từ đệ thất đến đệ nhị tôi học tại Trường Trung Học Ninh Ḥa. Năm cuối cùng v́ trường quận không có đệ nhất nên tôi đành khăn gói vào Trường Vơ Tánh Nha Trang. Tôi vào Nha trang với tư thế của một học sinh trường làng lên tỉnh không ngon lành chút nào. Tôi lại không phải là một nhân tài trên con đường học vấn, cho nên khi lên tỉnh khi đụng độ với bao nhiêu tay cự phách, tôi bèn không thèm .... ham học nữa. Với chủ trương chủ bại như vậy thành ra khi được sắp xếp vào lớp đệ nhất B4 của niên khóa 1968-1969, tôi chẳng màng đến chuyện làm quen bạn bè để c̣n tính chuyện ganh đua học hỏi nhau. Thêm nữa lớp học chỉ toàn đực rựa chẳng có một bóng hồng nào để làm chất xúc tác th́ ganh đua làm chi cho mệt? Chiến tranh th́ đ́ đùng suốt ngày bên ngoài, tôi học trong tư thế chuẩn bị thi rớt va! ø đi lính. Năm đó t́nh h́nh đất nước vừa xảy ra cuộc tổng công kích Mậu Thân của Việt Cộng, lệnh tổng động viên được ban hành. Ở lứa tuổi chẵn cḥi 19 cho dù tôi có thi đậu hay thi rớt ǵ cũng không thoát khỏi con đường tương lai đang rộng mở về hướng rừng rú và đạn bom. V́ thế tôi học tà tà gần nhự.... không học ǵ hết. Đă ngu càng thêm ngu. Bây giờ sau hơn 30 năm nhớ lại, sau bao thăng trầm y như sự nhớ của tôi không có ǵ tiến triển. Đầu óc tối tăm cộng thêm tuổi già chồng chất, phảng phất trong tôi h́nh dáng vỏn vẹn chỉ nhớ có hai ông thầy. Một ông dạy tôi về môn Toán và một ông dạy tôi về môn Triết. Thầy dạy Toán là thầy Phương và thầy dạy Triết là thầy Thuộc. Tôi nhớ tên các thầy không phải v́ tôi xuất sắc về các môn thầy đảm trách, mà v́ các thầy có những điểm đặc biệt để khó quên. Thầy P! hương th́ trong suốt hai giờ múa phấn trên bảng thầy gần như không bao giờ rời điếu thuốc. Sau này lăn chai với cuộc sống, lăn sả dưới làn tên mủi đạn tôi có rất nhiều suy tư cần phải mượn khói thuốc hỗ trợ , nhưng tôi vẫn không sao đạt đến tŕnh độ là hút thuốc liên tục và khủng khiếp như thầy Phương. C̣n Thầy Thuộc th́ hai giờ Triết của thầy theo thời khóa biểu nhằm vào sáng thứ năm, mà thứ năm hàng tuần tại rạp Minh Châu đều đổi phim mới. Đến lớp chờ thầy điểm danh xong là tôi chỉ lo ngồi canh me thầy sơ hở là a lê hấp nhảy cửa sổ biến vào rạp Minh Châu ngay. Vào thời đó, chiến sự đang bùng nổ khắp nơi, thanh niên mới lớn cỡ tôi sớm già trước tuổi. Họ thường ngồi suy gẫm trước ly cà phê, trước điếu thuốc và trước cô cashier. Nhưng chắc chắn một điều tôi biết, đôi lúc họ chẳng biết ḿnh suy gẫm về đi! ều ǵ? Bởi v́ có điều ǵ để mà suy gẫm? Thanh niên chưa kịp qua buổi dậy th́ đă bị chín héo v́ thời cuộc, cho nên thích tự tạo cho ḿnh một bộ mặt suy tự May mắn cho anh chàng nào cận thị được đeo thêm cặp kính trông thêm trí thức và tăng thêm phần dể cua gái. Ông nào ông nấy như cụ non, mỗi một ngày khuôn mặt mỗi càng càng trang trọng y như là sắp sửa đi làm đại cuộc. Một quăng đời thanh niên trôi lặng lẽ vô hồn như thế th́ biết viết ǵ đây hở chị Bích Khuể Tuy nhiên, dù sao cũng nhờ chị kiên tŕ đ̣i nợ nên tôi có dịp bắt trí óc già nua ḿnh quay ngược lại thời gian. Ép quá trí óc cuối cùng cũng phải ḷi ra đôi điều nạp mạng. Tôi nhớ lại, thuở đó trong khi bạn bè cùng lứa tuổi ưu tư v́ thời cuộc th́ tôi lại ưu tư v́ những bài thơ t́nh. Nghĩ cũng lạ , năm đó tôi chưa có bồ (dù rất muốn) nhưng lại có những câu thơ ! đầy đau khổ , ví dụ :

ru em từng giọt đau này từng cơn mưa rớt phiến cây trĩu sầu trái t́nh chín đỏ cuộc đau anh ru em tự thuở nào đó em

Hoặc báo hiệu con đường tương lai là con đường binh nghiệp:

thân anh gió cát sông hồ tiếng ru ứa lệ trên bờ quan san vai gầy trĩu nặng hành trang kiếp chinh nhân đă trót mang vào đời

Sở dĩ tôi nhớ bài thơ đó dai nhách cho măi đến bây giờ là tại v́ tại nó mà tôi có một người bạn dễ thương. Năm đó (niên khoá 1968-1969) bài thơ đầy ưu tư khắc khoải hết biết trên được chọn đăng trong đặc san của trường. Sau khi đặc san phát hành th́ có một anh chàng tướng tá cao ráo trông rất nghệ sĩ học cùng lớp lân la t́m đến làm quen. Sau này khi tôi với Sanh thân nhau, hắn mới thú thật là vô cùng thất vọng khi phải quen với tôi, v́ trước đó qua thơ hắn tưởng tượng vóc dáng khuôn mặt hay h́nh hài tôi phải có nét dáng dấp nghệ sĩ hoặc phong sương, ai dè quen trúng tên học tṛ quận lỵ nhà quê lên tỉnh cù lần và nhút nhát, chỉ có giỏi trốn học để theo Khương Đại Vệ, Địch Long với những màn đấm đá ác liệt diệt bạo trừ gian. Sanh hỏi tôi có bồ chưa, khi nghe tôi trả lời chưa th́ hắn há mồm ra ngạc nhiên. Khi ! tôi hỏi ngược lại muốn cua một đứa con gái để được "nó" coi là bồ, th́ phải làm sao, có bí quyết ǵ không, Sanh trả lời liền:

- Có, có chứ. Bí quyết cua gái theo kinh nghiệm từ ngàn xưa để lại cuối cùng th́ chung qui tập trung vào ba yếu tố, đó là: can đảm, tươi cười và da mặt thật dày .

H́nh như được tôi điểm trúng huyệt hay sao đó, Sanh thao thao bất tuyệt giảng giải với tôi về chứng bệnh kỳ lạ mà bổn phận gă con trai nào khi lớn lên cũng đều mắc phải. Đó là bệnh yêu đương.

- Bệnh yêu dương giống như bệnh thương hàn, bởi v́ triệu chứng để đưa đến bệnh thực thụ của hai thứ giống nhau. Ví dụ như nếu mày mắc bệnh thương hàn, trước khi khởi bệnh mày sẽ thấy hơi thở ḿnh thoi thóp, sau đó sắc mặt chuyển đỏ để rồi toàn thân nóng ran. Khi nào mày thấy mày muốn nóng ran với ai đó có nghĩa là mày đang mắc bệnh "thương hàn."

Bài thuyết giảng phản khoa học đó lại đưọc tôi chăm chú lắng nghe với tấm ḷng đầy khâm phục. Giá như sự chăm chỉ này tôi đem áp dụng vào việc học th́ đâu đến nỗi nào là một học sinh học tệ. Từ đó tôi nhín bớt thời giờ trốn học đi xem ci nê theo Sanh la cà khắp mọi quán cà phê vĩa hè, đầu đường xó chợ để được sư phụ chỉ dạy thêm vài chiêu cua gái. Tôi tập tành để tóc tai bồm xồm và râu không thèm cạo. Gọi là râu cho nó có vẻ người lớn, chứ thực ra chỉ là mấy sợi lông măng mọc trên mép không giống ai. Tôi biết đăm chiêu, dù chẳng hiểu đăm chiêu như vậy có ích lợi ǵ? Tôi dị hợm khác người đến nổi sư phụ Sanh phải thốt:

" Sao mày sáng chế ra nhiều kiểu mới lạ không giống ai hết vậy? "

Con đường theo Sanh tầm sư học đạo không gặp chông gai trắc trở măi cho đến một hôm tôi gặp Lành , khi hai đứa lủi vào quán cà phê "Nhớ" trên đường Nguyễn Hoàng Chợ Mới. Nàng đang ngồi ở quày cashier:

- Hai anh uống ǵ?

Nghe tiếng hỏi tôi ngước lên th́ đụng phải hai đôi lông mi nhè nhẹ uốn cong, tṛng con ngươi trong đôi mắt nàng dường như giăn nở lớn ra làm toàn thân tôi ngầy ngật nóng ran. Không cần soi gương tôi biết ḿnh đang nhuốm bệnh. Tôi nói nhỏ v ới Sanh:

- Ủa con nhỏ cashier này mới hả mày ? Nó nh́n tao làm tao thấy h́nh như ḿnh mắc phải triệu chứng thương hàn như mày đă chỉ dạỵ

-Thế th́ tốt. Thời buổi giặc giă chiến tranh mau áp dụng gấp ba yếu tố tạo thành bí quyết mà mày đă học. C̣n nhớ ba bí quyết đó không cha nội?

-Can đảm, tươi cười và da mặt thật dàỵ

-Giỏi. Tao chính thức cho phép mày hạ san chuyến nàỵ

Được sư phụ Sanh cho phép, một ngày tôi uống cà phê ba cữ trừ cơm. Uống thét đến nỗi Lành ngứa mắt chịu không nổi phải lên tiếng:

-H́nh như anh đến đây cốt ư cua tôi nhiều hơn là uống cà phê phải không?

Câu hỏi trực khởi điểm trúng tim đen khiến tôi ấp a ấp úng quên lửng bài học sư phụ dặn đi dặn lại là yếu tố quan trọng nhất cua gái là da mặt phải thật dày. Tôi chối bai bải:

ĐDâu có

ĐDâu có tại sao phải uống cà phê một ngày ba bốn cử?

Lành hỏi y như chất vấn làm tôi đă lúng túng lại càng thêm lúng túng.

-Tôi đến để nghe nhạc

-Anh thích nhạc như vậy chắc là anh hát hay lắm?

Tôi vớt vát:

-Tôi không biết hát, nhưng tôi biết đàn.

-Anh biết đàn? Hay là hôm nào anh dến nhà đệm đàn cho Lành hát nha?

Áp dụng bí quyết thứ nhất là can đảm, tôi gật đầu bừa. Thế là tôi có một cái hẹn. Đưong nhiên để bày binh bố trận cho cái hẹn đó tôi phải t́m sư phụ Sanh cầu cứu v́ tôi không biết... đàn. Nhưng trước khi cầu cứu sư phụ tôi cũng c̣n đủ dư thông minh để hỏi Lành một câu:

-Lành thích hát bản ǵ nhất?

-Biển nhớ của Trịnh Công sơn. Biển nhớ tên em gọi về. Gọi hồn là ...lá...la...la ...

Nàng hát không ngọt ngào cho lắm đó là điều đáng mừng , bởi v́ thông thường con gái hát dở đều chung thủy. Thế là suốt tuần lễ trước ngày hẹn với Lành, sư phụ Sanh nhốt kín tôi trong nhà để tập luyện khảy bài Biển Nhớ. Sanh đàn dễ hơn tôi uống cà phê, c̣n tôi th́ ngược lại. Tiếng đàn guitar, âm thanh của nó vốn thánh thoát réo rắt, nhưng qua mười ngón tay cục mịch của tôi chỉ nghe được tạch tạch tạch như tiếng pháo chuột thiệt là khó nghe. Trong giờ thực hành, Sanh để tôi tự đàn, c̣n hắn ngồi xem như đang xem một con khỉ trong gánh hát xiệc. V́ muốn giữ sĩ diện với Lành nên tôi không thèm chấp, chỉ biết cố công g̣ mấy ngón tay làm sao cho thuần nhuyễn để khỏi bị quê cho lần hẹn đầu vào cuối tuần. Sanh, trong tư cách là sư phụ, hắn cũng đă nể t́nh lắm rồi v́ đă không ph́ cười v́ tiếng đàn nghèn nghẹt như ngườ! i viêm cổ họng. Chắc là hắn rất nản, nhưng trước quyết tâm chăm chỉ học hành của đệ tử nên cũng bấm bụng hết ḷng chỉ dạy. Sau một tuần cố công mài sắt, đổ không biết bao nhiêu mồ hôi v́ bậm môi nhịn đau, ngón tay giữa bầm chai v́ sáu sợi dây chết tiệt, tiếng đàn tôi nghe có vẻ nhẹ nhàng thơ thới hơn nhiều. Kết quả không đến nỗi nào khi đệm theo tiếng hát của Lành. Kể ra tiếng đàn và tiếng hát của hai đứa rất tương xứng, rất ngọt ngào cho những tâm hồn cùng chủ quan nh́n về một phía. Nhờ nàng tôi biết đàn guitar dù chỉ một bản duy nhất, nhưng điều đó ăn nhằm ǵ v́ h́nh như nàng cũng có một bản ruột để đối phó với tài năng của tôi.. Ai bảo khi quen nhau chân thật th́ t́nh yêu mới đến, chứ riêng tôi thấy h́nh như không chính xác lắm. -Em ca không hay, tôi đàn nghe cũng dở -Hai chúng tôi chân thật cảm mến tài! nghệ của nhau như vậy mà t́nh yêu dường như chưa hề đến. Sanh thấy thế xài xể:

ĐDánh đàn cũng như dụ dỗ con gái mà dụ dỗ con gái th́ cũng giống như đánh bài ś phé, phải nắm vững con tẩy của địch thủ là con ǵ, cũng như phải nắm vững con gái cần thứ ǵ ḿnh găi ngay chỗ ngứa đó là mọi việc đều được thành công ...

Đánh đàn có một bản mà mấy đầu ngón tay bầm tơi tớt, hạ ḿnh làm đệ tử, bị sai biểu như con cái trong nhà mà vẫn chưa ra thể thống ǵ, nay hắn bảo đánh đàn dễ dàng như đi cua gái nghe mà ứa máu.

C̣n phải nắm vững con tẩy của địch thủ để găi ngứa nữa? Lỡ nàng ngứa miệng đ̣i một chiếc đồng hồ citizen nữ th́ tôi lấy ǵ mà găi đây, trong khi mỗi cuối tuần phải bám theo chiếc xe đ̣ về Ninh Ḥa để xin tiếp tế? Sạp vải má tôi nhỏ xíu trong khi má có đến chín đứa con th́ làm sao dư dả để nuôi tôi trở thành công tử? Má chỉ cho đủ tiền hai ṿng xe và một ít pḥng khi trái gió trở trời . Số tiền pḥng thân này tôi dùng cà phê thuốc lá hết trơn . Đă học dốt, cù lần mà lại nghèo nữa , tôi mắc một lần ba cái tội tày trời nói trên. V́ thế lúc Sanh xài xể ngon lành như vậy tôi định bụng rướn gân cổ lên căi, nhưng chợt nhớ ḿnh c̣n phải nhờ cậy hắn dài dài nên bèn câm miệng bằng cái gật đầu đồng t́nh.

Cuối năm đó tôi thi rớt tú tài toàn phần, điều này chẳng có ǵ ngạc nhiên. Khi tôi báo tin với Lành, nàng bảo:

-Học hành kiểu như anh th́ làm sao mà đậu?"

-Lành nói như vậy có nghĩa là làm sao?

-Làm sao là làm sao?

Lành hỏi ngược lại. Tôi ngọng không t́m ra câu trả lời chỉ biết đưa đôi mắt buồn rầu ngớ ngẩn, th́ nàng lại bảo:

-Anh đừng nh́n Lành bằng ánh măt như thế, dễ sợ quá .

- Sao lại dễ sợ ?

ĐDôi mắt khiến cho cảm giác người ta trào ra như sông Hồng Hà vỡ đê. Ánh mắt dễ sợ đến nổi Lành buộc nói với anh là đừng nh́n Lành như thế để khiến cho Lành hiểu không lầm mà mắc công từ chối .

Có lần sư phụ Sanh hỏi tôi:

-Mày biết t́nh yêu là cái ǵ không?

-Là ǵ?

-Là t́m cái sống trong cơi chết bỏ mặc tất cả cái nghĩ của thiên hạ . Mày hăy nhớ điều này sẽ có lúc hữu dụng .

Bao giờ tôi cũng tin tưởng tuyệt đối vào sư phụ , nhưng lần này th́ tôi có quyền nghi ngờ. Tôi đang ở giữa cơi chết, tôi đang bỏ mặc tất cả cái nghĩ của thiên hạ , nhưng những điều đó h́nh như chẳng mảy may làm thay đổi được cái nghĩ của Lành.

Buồn thi rớt th́ ít, buồn bị cự tuyệt th́ nhiều. May phước cũng vừa lúc tôi đọc báo thấy lệnh gọi nhập ngũ tập thể và tôi nằm trong lứa tuổi phải ra tŕnh diện. Thế là tôi có lư do xa nàng môt cách an toàn trên xa lộ .Hôm đám học sinh được chất đầy trên chiếc GMC của Trung tâm 2 tuyển mộ nhập ngũ, tôi gặp lại sư phụ Sanh. Sư phụ cũng ra tŕnh diện theo học khóa 6/69 sĩ quan trừ bị Thủ Đức như tôi. Sư phụ hỏi:

-Chuyện t́nh của mày với em ra sao rồỉ

-Chưa kịp tỏ t́nh th́ bị em cự tuyệt.

-Mày có buồn không?

-Buồn chứ.

-Thôi đừng buồn nữa. Đời là như vậy, đàn ông con trai không sự nghiệp không tương lai lại sống giữa thời buổi đất nước loạn ly th́ con gái ai mà thèm.

Sư phụ Sanh từng dạy tôi nhiều bài học, nhưng có lẽ đây là bài học đầu tiên sư phụ thực tế nhất làm tôi thấm thía. Chiếc xe nhà binh trưóc khi trực chỉ lên Thành, đảo qua một ṿng bùng binh ngă sáu nhà thờ. Gặp vào giờ tan học, đám nữ sinh Thánh Tâm,Đăng Khoa, Nữ Trung Học, Lê Quí Đôn túa ra trắng đường. Nhiều tên đứng trên xe vẫy tay reo ḥ, đám nữ sinh không quen cũng rối rít đưa tay vẫy lại. Không khí náo nhiệt y như là đang tiễn nhau đi picnic. Bỗng dưng tôi buồn vô cớ. Măi cho đến lúc đó, tôi mới giật ḿnh phát giác ra rằng ḿnh đang thiếu một nàng thơ thứ thiệt, mà ở lứa tuổi tôi cần phải có để vẫy tay tiển nhau. Buổi sáng, gió từ biển gờn gợn găi lên da khiến Nha Trang man mác trong ḷng kẻ sắp phải đi xa. Tôi vẫn biết dẫu có chúng tôi hay không có chúng tôi Nha Trang vẫn thế, vẫn b́nh lặng. Nhưng biết đe! å gọi là biết vậy thôi. Không hiểu sao, khi tôi không c̣n có dịp trở lại, bỗng dưng trong ḷng dâng dâng muộn màng buồn nhớ đến h́nh ảnh nào. Tôi đâm hối hận v́ trong khoảng thời gian ngắn ngủi vừa qua măi lo cắm đầu cắm cổ xâm nhập một mục tiêu duy nhất là Lành, không chịu chấm vài ba mục tiêu se cua,để khi thất bại v́ Lành, tôi không c̣n ai để dùng đưa tiễn lúc ra đi. Khi chiếc xe GMC chạy qua khỏi Mă Ṿng, xa dần những tà áo trắng c̣n lay lắt trên đường tan học, tôi buồn thúi ruột. Lúc đó tôi tự hưá mai này nếu c̣n sống sót trở về tôi phải trở lại Nha Trang, phải làm quen một cô nào dân Nha Trang thứ thiệt, để kể lại cho cô ta nghe cảm giác của sự thất bại nàỵ Nữ sinh cũng được, thợ may cũng không sao, buôn bán hàng xén cũng được luôn, miễn là dân Nha Trang. Bởi phải là dân Nha Trang mới xác nhận đươ! ïc địa danh và những tuôn trào từ cảm xúc này là những tuôn trào ngàn năm một thuở là dấu đánh mốc của không gian thời gian vào thời khắc duy nhất trong đời: giờ khắc phải từ giă kiếp thư sinh dù có muốn hay là không muốn.

Lời tự hứa của tôi như cá trê chui ống, sau ngày ra trường lội rừng liên miên, Nha Trang trở thành chốn bồng lai tiên cảnh trong những giấc chiêm bao trên đèo cao núi thẳm, mà Từ Thức một lần lỡ dại bỏ đi không c̣n thấy lối về. Hơn 30 năm sau lây lất xứ người, nàng tiên tên Lành của tôi thướt tha yểu điệu ngày nào chắc đă trở thành bà ngoại. Dẫu chị Bích Khuê có bắc lại thành công nhịp cầu nối liền nước Mỹ với Nha Trang th́ phỏng có ích ǵ khi mà trong giấc mơ thấy tôi đôi lúc ngồi ṭ hó ở một góc trời thả hồn ngóng về một phương trời chỉ c̣n trong truyện cổ tích. Sống trong cổ tích chẳng phải êm ái thơ mộng hơn là phải sống thực với ngoài đời sao? Sau năm 75 đi tù tại Trại A.30 tôi có hỏi thăm về sư phụ Sanh, nhưng chẳng ai biết tông tích hắn ở đâu trong những năm chiến tranh ác liệt. Có thể chết mất xác t! rong một cánh rừng dọc biên giới nào đó, hoặc lanh tay lẹ chân chạy theo đoàn người di tản qua Mỹ đâu từ năm 1975. Lành th́ đă có chồng, c̣n tôi th́ buồn bă làm thơ cho nàng :

Sao em nỡ lẹ làng xạ chạy cao bay
 Khi anh chưa kịp nói lời dối trá 
Em đâu biết anh thấy ḷng như thể 
Vừa bị ai lụi một nhát ngang hông

Ngày em tươi cười cất bước sang sông 
chiếc xe chở anh trên đường ra trận 
Ngang giáo đường thấy em đội ṿng vương miện 
Anh ước ǵ đó là ṿng hoa tang

Chồng của em đẹp trai ǵ cho cam 
đứng cạnh em càng tăng thêm phần xấu xí 
Em lấy hắn thật là vô lư 
Nhưng có lư nào em lại lấy anh 
Giữa khi chiến trường giặc mở cuộc tiến công 
Sinh mạng anh như mành treo sợi chỉ 
Em đâu dại để sớm thành goá phụ 
Anh hiểu ra (nếu không hiểu cũng huề)

Anh thất t́nh đời lính thêm nhiêu khê 
Chiều nghe con chim rừng hót lời lẻ bạn 
Trong chinh chiến có trăm ngàn viên đạn 
Mong có viên nào bay lạc trúng anh chơi 
Mạng anh to, số lớn cứ sống khơi khơi 
Trong khi bạn bè anh mỗi ngày mỗi rụng 
Ôi, những người bạn chia anh sự sống 
Để anh thấm vô cùng thế nào là cô đơn 
Vốn đă buồn anh lại càng buồn thêm 
C̣n em? Có khi nào nhớ anh không nhỏ 
Ví dụ như khi em ghi nhật kư 
Có con bướm bay về đậu trên nét chữ lặng thinh

Chiến tranh tàn. 
Anh bị bắt làm tù binh 
Chiếc xe bít bùng chở anh vào trại 
Ngang chốn cũ thấy em dưới phố 
qua lỗ thông hơi không thể vẫy tay chào 
Chồng của em kể ra cũng mát tay 
Hắn nuôi em đẹp năo nùng hơn trước
Trước khi chiếc xe tù mấp mé bờ địa ngục 
Anh quay cổ ngoái nh́n nuốt hai giọt thiên thu

*

Hôm qua trong lúc bà xă tôi dọn dẹp nhà cửa, t́nh cờ trong đống giấy vụn có một bức tranh mà tôi nghệch ngoạc vẽ một chiếc ghe tự khi nào tôi không đưọc nhớ. Bà xă tôi hỏi:

-Ủa anh vẽ hồi nào vậy ?

-Anh không nhớ nữạ

Vẽ vốn là một bộ môn nghệ thuật rắc rối đầy công phu, đ̣i hỏi người thưởng thức phải có một tŕnh độ thưởng thức siêu việt. Tôi chẳng biết một tí ti ǵ về bộ môn này ngoài vài nét nghệch ngoạc có tính cách giải trí hơn là phục vụ nghệ thuật. Bức tranh chiếc ghe đứng trơ trọi cô đơn . Bà xă lại thắc mắc:

-Sao anh không cho thêm băo tố vào bức tranh để nói lên sự hào hùng của một dân tộc dám đem sinh mạng của ḿnh để đánh đổi lấy hai chữ tự do?"

Khả năng tôi đâu có thể vẽ được bảo tố bởi v́ bản chất tôi vốn hiền lương. Băo tố là do tham vọng của con người tạo nên. Tôi lại càng không đủ tư cách để nói lên sự hào hùng, bởi v́ trách nhiệm tổ quốc giao phó bảo vệ non sông mà ngày nào tôi qú dưới sân vũ đ́nh trường, tôi đă không chu toàn. Tôi đă để đất nước tôi lọt vào tay giặc .

ĐDây không phải là chiếc ghe bốn lốc mà là chiếc thuyền Bát Nhă.

Bà xă tôi theo đạo công giáo nên không hiểu ǵ mấy về đạo Phật:

-Thuyền bát nhă là thuyền ǵ?

-Bát Nhă nghĩa là phương tiện di chuyễn trên sông hồ rạch biển, dịch từ chữ Phạn có nghĩa là trí tuệ thanh lịch. Con người sống trong trần thế bị chi phối bởi sự sống chết, ch́m đắm trong ba nẻo : dục, sắc và vô sắc. Điểm căn bản luận rằng sắc tức thị không, không tức thị sắc -thọ tưởng hành, tức diệc phục như thọ ... -Việc thọ nhận tưởng nghĩ, hành động, sự phân biệt đúng sai cũng đều không, các giác quan tiếp xúc cảnh sắc bên ngoài.. cũng đều không có h́nh tướng .

Nh́n đôi môi há hốc v́ thán phục của bà xă, tôi nổi hứng đem cây bút ch́ ra, chỉ cần 30 giây, cái bút ch́ trên tay tôi đă nghệch ngoạc vẽ thêm một người đứng trước mũi ghe:

-Ai vậy? Anh hả ?

-Ông Tam Tạng.

-Ổng đứng đó làm ǵ? -Ổng đứng đó để chờ đưa chúng sinh vượt qua bể khổ.

-Có gia đ́nh ḿnh trong số đó không?

-Có đấy, đă là chúng sinh th́ không thể nào thoát ra khỏi được ṿng khổ lụy. Em đừng thấy bao nhiêu người có income cao nhà to cửa lớn rồi tưởng rằng họ là không khổ lụy. Mỗi một con người được sinh ra đời đều có một cơi buồn riêng dấu kín trong tâm tư .

-À như vậy là anh c̣n nhiều điều giấu em lắm nè?

Sợ bể mánh tôi đánh trống lăng:

- Em chỉ giỏi chận đầu, chận đuôị
New Orleans tháng 5/2001
Quan Dương

 

Trở về trang tác giả và tác phẩm