Tháp Ngà

Quán Văn

 

Tháp Ngà

hồ như

 

 

Mẹ xây tháp cho tôi từ năm tôi mười ba, chớm tuổi dậy th́. Năm tôi mười lăm, tháp xây xong, vừa lúc con gái nhà người ta kén chọn lang quân. Thân tháp bằng đá đen lởm chởm, loại đá có những điểm lấp lánh nhỏ dễ làm người ta nghĩ đến con mắt loài ma trơi đi t́m xác người trong đêm tối. Đỉnh tháp cao vượt khỏi những ngọn đồi thấp chung quanh, chạm ngà voi. Nghe nói có thể nh́n thấy màu trắng dịu dàng của nó lẫn trong màu lá xanh từ khúc quanh của con sông Mân đỏ đục phù sa. Người ṭ ṃ đến gần hơn, sẽ nh́n thấy khung cửa nhỏ, và tôi.

 

Mẹ không muốn cho tôi lấy chồng. Bọn đàn ông chỉ rặt một lũ háo sắc, ham vui. Không hời hợt cũng vũ phu. Không ngốc dại th́ bạc bẽo. Không đáng bận ḷng v́ chúng đâu, con ạ. Mẹ giải thích như thế giữa câu chuyện kể về chiếc tháp vừa bắt đầu. Rồi mẹ đi lấy chồng, người xứ Vang, xa tít phiá bên kia sông. Tôi không đếm nổi những lần mẹ đi lấy chồng. Vài tháng, lâu nhất một năm, mẹ sẽ quay lại t́m tôi, thề hận thề ghét đàn ông suốt đời. Bao nhiêu thất vọng cay đắng của những lần hôn nhân đó, mẹ đem vào lời lẽ nửa tâm sự nửa đe doạ thủ thỉ vào tai tôi trong những khoảng thời gian ngắn ngủi trái tim bà không điên đảo v́ một người đàn ông. Mẹ đă vướng vào ṿng tục lụy, bà nói, như con mồi mắc vào lưới nhện, muốn gỡ cũng chẳng được nào. Con cố mà giữ lấy sự trong trắng yên ả của riêng ḿnh. Bọn đàn ông ấy, chúng sẽ t́m mọi cách xao xuyến ḷng con. Chúng thích tiếm đoạt, thích chinh phục, thích khoe khoang. Chúng sẽ dùng sắc đẹp của con như ṿng hoa chiến thắng, t́nh yêu của con như men rượu liên hoan. Sự đam mê của chúng bồng bột và dễ tan như pháo bông. Không có ǵ bền lâu trong tim chúng, ngoại trừ bản năng chiếm hữu. Những lời của mẹ, nhiều khi sắc như lưỡi dao mới mài, nhiều khi lảm nhảm như kẻ mất trí, qua năm tháng như gịng nước ṃn ruỗng ḷng tin của tôi vào con người. Tôi không muốn nọc độc của chúng thấm vào tim tôi, nhưng không nhiều th́ ít, chúng góp phần thành h́nh tâm trí tôi.

 

Tôi không yêu mẹ. Trái tim của tôi không cảm thấy t́nh yêu của mẹ dành cho tôi, và trí óc tôi không tin vào sự sáng suốt của mẹ. Tin làm sao được người đàn bà nhẹ dạ, trôi nổi từ hôn nhân này sang mối t́nh khác thoăn thoắt như những chuyến đ̣ ngang sông Mân ? Mẹ không hiểu những người đàn ông ḿnh yêu, không biết giữ t́nh yêu của họ, và không kềm được sự yếu đuối của chính ḿnh. Tôi đoán mẹ muốn thoát ra khỏi cái ṿng lẩn quẩn yêu rồi chán/hận của bà, nhưng không thoát ra được đam mê của ḿnh. Bà đổ lỗi cho bà ngoại tôi khi xưa vội vă gả con lấy số tiền thách cưới làm của dưỡng già. Mẹ tôi không yêu chồng, mang tôi trốn theo người láng giềng. Khi người ấy cưới thêm nàng hầu, mẹ tôi bỏ đi. Những người t́nh, người chồng sau đó, tôi không được biết. Mẹ tôi gửi tôi cho người vú nuôi, dựng căn nhà nhỏ ở b́a rừng cạnh sông Mân, xa nhà cha tôi hơn hai trăm dặm v́ sợ cha t́m đến bắt tôi về. Mỗi lần ghét hận đàn ông, bà lại nhớ đến con. Bà tạt ngang căn nhà nhỏ, ở lại vài ngày, cho đến khi màu hồng trở lại trên đôi má bà, và ánh mắt trong trẻo không c̣n vẩn lên những sợi chỉ đỏ ngầu nước mắt. Bà như đám mây trên trời, lúc tụ lúc tan, lúc trắng ngát, lúc xám đen.

 

Dù sao chăng nữa, những lời gần như độc thoại bà nói không dứt mỗi lần ghé thăm tôi là những tiếng nói hiếm hoi tôi nghe thấy. Vú nuôi của tôi ít học, ít lời. Căn nhà nơi b́a rừng không có mấy ai qua lại, mà tôi lại không được phép gặp người lạ. Cô độc, tôi hay thẩn thơ vào rừng chơi. Những con thú nhỏ trong rừng không thích làm bạn với người, nhưng chúng có thể thích những mẩu bánh khô tôi mang theo.

 

 

 

Năm mười tám, tôi theo mẹ vào tháp. Người vú nuôi cũng dọn vào chung, vẫn lo phần chợ búa bếp núc cho tôi như thuở nào. Những ngày đầu, tôi vui thích chạy quanh ḷng tháp tṛn, lên xuống những bậc thang xoắn ốc, ngắm nh́n khung cảnh xoay chung quanh những khung cửa sổ che rèm mỏng. Trong căn pḥng của tôi trên đỉnh tháp, tất cả nệm gối, màn cửa...đều màu trắng. Mẹ gọi tôi là cô công chúa nhỏ, bắt tôi ngồi giữa chăn nệm cho mẹ ngắm. Mẹ cũng ở đây chứ, tôi hỏi. Hỏi cho có lệ, v́ năm đó tôi đă hiểu mẹ muốn cho tôi có cuộc sống bà mơ mộng đến nhưng không hẳn muốn nhận cho riêng ḿnh. Như đa số con người muốn được vào cửa thiên đàng nhưng không muốn làm nhà tu khổ hạnh.

 

Năm sau, tôi bắt đầu chán cảnh tù túng trong tháp. Tôi nghĩ ḿnh muốn được chạy nhảy, hái hoa bắt bướm như xưa. Bà vú thoạt tiên không bằng ḷng, sợ mẹ tôi mắng. Nhưng bà nuôi tôi từ nhỏ, thương tôi c̣n hơn mẹ, nên cuối cùng bà cho tôi chiếc chià khoá nhỏ. Khu rừng vẫn xanh lá, mùa xuân rộn ràng hoa bướm, nhưng tôi không c̣n thích như trước. Tôi nghĩ ḿnh đă quen cuộc sống trong tháp. Cũng không phải. Có một điều ǵ đó sai lạc đi mất rồi. Tôi thấy ḿnh nhớ mẹ, nhớ giọng cười tiếng nói của bà ngân nga trong ḷng tháp. Bà vú ít lời quá, sự im lắng chung quanh mỗi ngày càng nặng nề hơn, tŕ trệ đến bước chân, cử động, đến cả hơi thở của tôi. Bà vú hoảng hốt báo tin cho mẹ. Không thấy bà đến, chỉ có một mảnh lụa đen. Tiếng bà vú la khóc làm tôi bật dậy trên giường. Mau lên cô ơi, sợ không kịp nữa...Tôi choàng vội chiếc áo, băng ḿnh qua rừng, qua sông, đến nơi mẹ ở. Khi tôi đến, trời vừa nhá nhem tối. Cổng nhà mẹ đóng kín, nhưng then buông, khoảng sân rộng không có một ánh đèn. Tôi bước vào căn nhà lạnh lẽo, tối như bưng. Gọi không ai trả lời, tôi đi t́m nến thắp lên. Thảm dưới sàn, lụa gấm bọc ghế, tường chạm h́nh mây phượng, chỗ ở của mẹ đẹp như lâu đài. Dăy hành lang ngun ngút, mỗi cánh cửa tôi ghé vào t́m mẹ. Cuối hành lang, căn pḥng bên tay phải, tôi nh́n thấy chiếc giường lớn phủ voan trắng. Một cánh tay mẹ thơng ra ngoài, rơi xuống mép nệm. Tôi rón rén đi đến, sợ phá giấc ngủ của bà. Sau làn voan mỏng, trong ánh nến chập chờn, khuôn mặt mẹ nh́n nghiêng gầy hơn nhiều từ dạo tôi gặp bà lần cuối. Tôi đặt ngọn nến xuống, cầm cánh tay bà nâng để lên giường. Bàn tay bà lạnh giá.

 

Tôi chưa bao giờ thấy người chết hay đi dự đám tang. Sự chết, với tôi, là cánh hoa tàn dưới gốc cây, là xác con chim mục ở góc rừng. Tôi không yêu mẹ lắm, nhưng tôi đang mong nhớ bà, đang cảm thấy sự chán chường không nguyên cớ day dứt đêm ngày, nên cầm bàn tay lạnh lẽo của mẹ, tôi oà khóc. Tôi đến đây t́m bà, v́ bổn phận cũng có, mà v́ ích kỷ cũng có. Tôi muốn hỏi bà nhiều lắm, những câu hỏi mập mờ tôi chưa từng đặt thành lời về cuộc sống trong tôi và chung quanh. Tôi lớn lên như cây cỏ, ngỡ là đơn giản thuần khiết măi măi, nhưng giờ đây, mười chín tuổi, tôi chợt thấy ḿnh không c̣n chấp nhận ngày tháng hồn nhiên như xưa. Những thắc mắc vẩn vơ gợn lên trong trí, những khao khát xa lạ vẩn lên trong tâm hồn. Sự hiện hữu của tôi, do mẹ mang đến, nhưng nó có ư nghĩa, mục đích ǵ khác chăng? Mẹ đặt tôi vào cuộc sống, nhưng chưa bao giờ giải thích cho tôi biết thế nào là sống. Mười chín tuổi, tôi không c̣n tin sống chỉ là ăn, ngủ và thở.

 

Tôi khóc cho đến khi ngọn nến gần lụi tắt, vẫn ủ bàn tay mẹ trong hai tay ḿnh. Đó là sự gần gũi sâu xa nhất giữa mẹ và tôi từ trước đến nay. Bà ít khi chạm vào tôi, ngay lúc cần lau mặt cho tôi bà cũng gọi bà vú nuôi. Cầm bàn tay bắt đầu cứng của bà, tôi cảm thấy một sự liên hệ khác hẳn sự liên hệ giữa bà và tôi từng có, sự liên hệ thân thiết, rơ rệt đến nỗi tôi tần ngần không muốn buông bàn tay của bà xuống.

 

Tôi ngủ lại trong căn pḥng mẹ nằm, dưới chân giường. Ngày hôm sau, tôi trở về gọi bà vú để bà thu xếp ma chay. Căn nhà không phải của mẹ tôi, mà của người đàn ông cuối cùng bà sống chung. Bà vú bảo tôi dọn vài thứ của mẹ tôi muốn giữ mang về tháp. Tôi mở tung những ngăn tủ lớn ăm ắp y phục của mẹ. Lụa là, gấm vóc rực rỡ, ướp hương trầm chẳng làm tôi rung động. Giữa những lớp áo quần, tôi t́m thấy một phong thơ gói trong tấm khăn lụa. Mặt lụa mềm, trơn ngát vẽ h́nh đôi chim hạc đùa ánh trăng. Tôi nhớ mang máng mẹ có quàng chiếc khăn này một lần đến thăm tôi thuở bé. Trong phong b́, không có lá thư nào, chỉ có tấm h́nh của mẹ và một người đàn ông.

 

Tôi biết ngay người ấy không phải là cha tôi, phải là một trong những người đàn ông mẹ từng yêu. Trong h́nh, bà đứng dựa vào ông ta, mặt nép vào cánh tay ông ta ṿng quanh người bà. Đột nhiên, tôi tưởng tượng đến chính tôi nép ḿnh sát vào một người đàn ông nào đó, và má tôi nóng bừng lên. Tôi nhớ cảm giác thân mật khi tôi cầm bàn tay lạnh lẽo của mẹ buổi tối tôi t́m đến. Tôi chợt hiểu tại sao mẹ bôn ba suốt cuộc đời đi t́m t́nh yêu của một người đàn ông. Tôi chợt hiểu điều mẹ tôi chưa bao giờ nhắc đến, những cảm giác của một người đang yêu và được yêu. Dĩ nhiên tôi chỉ hiểu như một người thấy pháo bông giữa ban ngày. Tôi có thể h́nh dung vẻ rạng rỡ của nó trên nền nhung đen của đêm, cũng như đoán được sức tàn phá của nó, nếu lỡ tôi để những tia lửa nhỏ kia bắn vào. Như chiếc bánh vàng ươm trong cửa tiệm làm người nh́n nhớ ra ḿnh đang đói, vẻ mơ màng, say đắm của mẹ trong tấm h́nh gợi tôi nhớ đến nỗi khao khát mơ hồ của riêng ḿnh.

 

Xong tang lễ của mẹ, tôi không trở về tháp, bảo bà vú tôi sẽ du ngoạn ít lâu. Bà vú không ưng ư, nhưng chỉ thở dài. Tôi mang theo tấm khăn choàng và h́nh của mẹ. Oái oăm thay, cô con gái mẹ hết ḷng dạy dỗ phải ngờ vực và ghét bỏ đàn ông lại lên đường đi kiếm t́m một người. Và tôi, từng thấy mẹ điên rồ v́ t́nh yêu, bây giờ lại muốn bước chân vào.

 

 

Đàn ông nh́n tôi như nh́n món quà. Có loại mê thích lớp giấy bọc lộng lẫy bên ngoài. Loại kia nghĩ đến những công dụng ???? tôi có. Cho nên nếu có người muốn chiếm lấy sắc đẹp của tôi, cũng có người muốn bắt tôi làm lụng hầu hạ họ suốt ngày. Phần tâm linh của tôi, dường như chẳng ai nghĩ đến. Họ tán tụng tôi v́ ngỡ tôi cũng cần được vuốt ve tự ái như họ, mua chuộc tôi v́ tưởng tôi cũng ham mê vật chất như họ, cũng có lúc đe doạ v́ nghĩ tôi yếu đuối dễ e sợ. Họ yêu những giá trị thực dụng của tôi nhưng không màng đến suy nghĩ và cảm xúc của tôi. Cho dù thảng hoặc họ ân cần hay dịu ngọt, đó cũng chỉ là lớp đường bọc ngoài những viên kẹo bột vô vị nhạt nhẽo. Họ gợi tôi nhớ lại lời mẹ trước kia mỗi lần thất vọng hay chán ngán một người trong số họ. Có thể mẹ đă đúng. Họ có thể toàn lọai ngu ngốc hoặc bạc t́nh, chẳng đáng phải hoài công. Mẹ suốt đời đuổi bắt t́nh yêu, cuối cùng chết một ḿnh không có người t́nh nào bên cạnh. Cũng có thể mẹ không biết chọn ngọc thử vàng đấy thôi. Lẫn trong lớp cát thô thiển bên gịng suối, biết đâu có những hạt vàng. Tôi không biết ḿnh có đủ khôn ngoan để t́m ra hạnh phúc đời ḿnh không. Tôi chỉ biết rằng ai cũng phải tự chọn, tự vạch lấy con đường của ḿnh, phải đặt ḷng tin vào một con người nào đó, phải tự thu nhặt những bài học trả bằng giá đắt kinh nghiệm. Tôi cũng đủ tự tin để nghĩ rằng ḿnh sẽ thắng ván bài t́nh cảm, sẽ sáng suốt và lư trí hơn mẹ, sẽ không dễ bị quyến rũ như mẹ, sẽ nh́n được chân giá trị của một người của lư lẽ tuyệt đối của t́nh cảm.

 

Tôi đi, đi măi, mang theo ḷng tin rằng nếu Thượng Đế đă tạo nên nỗi đơn côi, ngài sẽ kèm theo kết hợp. V́ tôi thấy thiếu thốn, nên tôi sẽ t́m ra trọn vẹn. Tôi đi, dơi từng khuôn mặt, lắng nghe từng giọng nói để t́m ra những rung cảm gần với trái tim ḿnh. Tôi hẹn với ḿnh sẽ không màng tất cả, bề ngoài, của cải, thân thế. Chỉ mong một nhịp tim trùng.

 

Đă t́m, thường sẽ gặp. Một buổi chiều, mệt nhoài sau những ngày lang thang, tôi trở về sông Mân, định sẽ qua mùa đông trong chiếc tháp. Định mệnh h́nh như bao giờ cũng kỳ lạ, cho nên người tôi đi t́m cùng trời cuối đất lại ở đây, nơi tôi gọi là nhà. Chàng là người đưa đ̣, đơn giản và nghèo túng. Da sạm nắng, nét mặt thô kệch, áo quần bạc màu, chàng như bao nhiêu người quen lam lũ, cuộc đời gần với tai ương hơn hoan lạc. Buồn rầu, ngă ḷng, tôi không chú ư đến chàng, dàu dàu ngồi nh́n gịng nước đục bên mạn thuyền. Vắng khách, đ̣ trống, chàng buông chèo giữa sông, hát âm ư bài ca rất lạ. Giọng ca không hùng, không mạnh, vu vơ như tiếng gió qua bờ lau lách. Trái tim tôi thắt lại, gần như đau đớn. Và tôi biết, cuối cùng, ḿnh đă yêu.

 

Tôi càng yêu hơn khi nhận ra chàng không nhận ra sắc đẹp của tôi. Chàng nhận tiền qua đ̣ từ những ngón tay nuột nà của tôi cũng b́nh thản, ơ hờ như nhận từ bàn tay già cỗi của người đàn bà gồng gánh hàng ra chợ. Mắt chàng không khao khát phả hơi nóng ham muốn vào thân thể tôi. Đứng nép qua một bên cho những người khách xuống đ̣, tôi hỏi chàng tên ǵ. Giang, chàng nói. Nếu cô cần qua sông, nhà tôi cuối xóm chài kia. Câu mời chào thông thường của những người đưa đ̣.

 

Tôi qua sông thường hơn trước, mỗi tuần hai lần vào phiên chợ. Đôi khi, không thấy Giang ở bến đ̣, tôi t́m đến nhà chàng. Căn nhà nhỏ, lạnh lẽo như bếp lửa nguội tro. Chàng không ngại sự nghèo túng của ḿnh, không áy náy thấy gấu áo hoa của tôi lấm bùn trên bậc cửa. Nhưng chàng dần dà biết đến sự có mặt của tôi, không phải như người khách, mà như một cảm giác tươi mát của mùa xuân. Như sự hiện diện của chàng đối với tôi. Lần đầu tiên tôi đặt tay ḿnh vào tay chàng, mắt chàng nh́n tôi say đắm. Anh không ngờ được em nghĩ đến anh. Lúc ấy, bừng bừng trong cơn sốt hạnh phúc, tôi chỉ c̣n biết mỉm cười rạng rỡ. Chỉ khi c̣n một ḿnh, ôn lại từng lời, từng cử chỉ, từng thay đổi nhỏ trên nét mặt chàng, tôi mới ngờ ngợ tự hỏi câu nói của chàng thực ra có nghĩa ǵ ? Chàng không ngờ cô gái dáng vẻ trau chuốt như tôi yêu người đàn ông không địa vị tiền của, hay chàng nghĩ chàng không xứng với nhan sắc của tôi ? Hỡi ơi, những thứ chẳng bền lâu như vẻ bề ngoài hay danh vọng lại hay làm con người điên mê say đắm. Tôi đă nhận đủ những lời tán tụng và ḷng si mê, tôi chỉ khao khát chàng nh́n thấy những khía cạnh khác của tôi, không hào nhoáng hay thực dụng, có thể hoàn toàn không cần thiết hoặc thậm chí dư thừa, nhưng chúng vẫn là tôi. Lúc trước mắt chàng không nh́n thấy tôi. Bây giờ, chàng nh́n thấy ǵ ? Liệu chàng có yêu tôi chăng, nếu tôi không có đôi mắt đẹp và mái tóc mượt ?

 

Những câu hỏi, thoạt tiên như những vết cấu nhẹ, nhồn nhột của móng tay, dần dần sắc hơn như chiếc răng nanh gậm nhấm ḷng tôi, cho đến khi sự yên vui và hạnh phúc càng lúc càng như một ảo ảnh không nắm bắt được. Chúng choán hết ư nghĩ của tôi, những lúc xa chàng, những lúc gần chàng, những lúc yêu thương, những lúc mong nhớ. Chúng như những mắt lưới, ngày càng cuốn chặt tôi vào, và tuy tôi vùng vẫy thoát ra, tôi lại chính là kẻ dệt nên những mắt lưới kia. Sự nghi ngờ và e sợ thắt lấy tim tôi, giục giă tôi t́m ra lời đáp của những nghi vấn nung mủ trong ḷng.

 

Phương cách thử nghiệm h́nh như rất dễ dàng. Tuy trí óc chàng khuất sau mái tóc, và tim chàng khuất sau lồng ngực, h́nh ảnh của chúng phản chiếu trong đôi mắt, thái độ của chàng. Như trong tṛ chơi, tôi ghi nhớ và phân tích từng cử chỉ, câu nói của chàng. Tôi sắp xếp chúng theo thứ tự, t́m con đường ngắn và hợp lư nhất nối liền từ lời lẽ này đến nét mặt kia. Nhưng hỡi ơi, ngôn ngữ, dáng vẻ không hợp lư và bất biến như những con số và phương tŕnh toán học. Mỗi lư lẽ đều có hai chiều. Mỗi suy đoán đều dẫn đến hai kết luận. Tôi lạc vào mê hồn trận của những thí nghiệm, luân cứ của chính ḿnh. Hạnh phúc như ảo tưởng, t́nh yêu mơ hồ hư thực. Một đêm, thao thức không ngủ được, tôi nh́n khuôn mặt chàng hồn nhiên bên gối. Tôi không ngờ vực t́nh yêu của chàng đối với tôi. Tôi ngờ vực xuất xứ, căn nguyên của t́nh yêu đó. Tôi như kẻ khát nước gặp gịng suối nhưng không dám uống v́ sợ đầu nguồn không sạch. Tại sao tôi lại tự dày ṿ ḿnh như thế? Tại sao tôi không b́nh thản chấp nhận, an hưởng mối t́nh tôi đang có?

 

Ngày xưa, mẹ yêu, rồi ghét, rồi hận, có phải v́ mẹ bị lầm lẫn, bị phụ bạc, hay mẹ cũng như tôi, tự trói ḿnh vào ṿng lẩn quẩn của những câu hỏi và hoài nghi? Tôi không bao giờ biết được câu trả lời, và tôi biết mẹ cũng không bao giờ t́m ra được câu trả lời cho những câu hỏi của bà. Trái tim tôi, đă run lên v́ băn khoăn, se lại khi nhớ đến cái chết cô đơn của mẹ. Rồi tôi sẽ ra sao? Tôi có thoát được số phận hẩm hiu đó chăng? Nếu tôi măi lăn xuống con dốc mờ mịt nàỵ chắc chắn tôi sẽ chỉ c̣n một ḿnh, trói chặt trong phiền muộn day dứt, cho dù tôi vẫn giữ được chàng bên cạnh. Tôi phải nghĩ ra cách giải đáp.

 

 

 

Năm hai mươi bảy tuổi, tôi trở về chiếc tháp mẹ xây cho tôi, và không bao giờ rời nó nữa. Bà vú đă già đi nhiều, vẫn ít nói như ngày nào, nhưng nét mặt vui hẳn lên khi nh́n thấy tôi. Choàng tay ôm lấy bà, vùi mặt vào mái tóc điểm bạc, tôi nghĩ: đây là một t́nh yêu tôi không cần phải hạch hỏi hay cật vấn. Bà không hỏi về những năm tôi xa cách, về những ǵ tôi đă trải qua, ngay cả những vết sẹo bên má phải của tôi.

 

Cuối cùng, tôi đă có câu trả lời của ḿnh, tuy nó không hoàn toàn giống hẳn những giả thuyết tôi từng nghĩ đến. Để thử thách t́nh yêu của chàng, tôi tự dùng dao rạch một bên mặt của ḿnh. Chàng thét lên khi nh́n thấy tôi. Ai đă làm ra chuyện này? Tôi nói dối, bảo là một gă cường bạo lỡ gặp phải trên đường. Chàng ôm tôi vào ḷng, thương xót. Nước mắt người đàn ông hiếm hoi rơi xuống như những hạt ngọc trên vết cắt chưa kịp lành. Chàng yêu tôi, chàng yêu tôi không phải v́ sắc đẹp. Tim tôi ca hát như vậy, và nỗi đau đánh mất nhan sắc dịu xuống. Tôi yên ngủ trong ṿng tay chàng, đắm trong lời ca âm ư chàng hay hát lúc chèo đ̣.

 

Nếu tôi chết đi trong giấc ngủ đó, chắc hẳn hạnh phúc của tôi đă là vĩnh cửu. Nhưng tôi thức dậy. Chàng đang đăm đăm nh́n tôi, vẫn cái nh́n thương xót. Tôi bỗng hiểu ra câu trả lời: chàng không c̣n yêu tôi nữa. Chàng yêu tôi v́ sắc đẹp, và đó là t́nh yêu thực. Bây giờ, điều thực duy nhất là sự thương hại. Tôi khóc, nhiều hơn lúc cầm dao rạch vào mặt ḿnh, nhiều hơn lúc mẹ chết. V́ tôi biết chắc rằng ḿnh cũng sẽ chết cô đơn.

 

Chàng chăm sóc tôi hết mực chu đáo, c̣n có phần hơn xưa. Nhưng chàng không dấu được sự lănh đạm trong cái nh́n, cho dù nó che khuất dưới vẻ ân cần của một người cảm thấy bổn phận đ̣i hỏi ḿnh phải đền bù. Tôi muốn nói chàng không cần phải thương hại hay lo lắng, mà nên bỏ mặc tôi. Người ta ai cũng nên đi theo trái tim của ḿnh. Sự giả dối sớm muộn ǵ cũng lộ ra, với chính ḿnh và với người khác. Nhưng tôi không nói nên lời. Kiệt lực sau tất cả mọi chuyện, tôi ngă bệnh nặng. Trong những giấc mơ chập chờn, tôi thấy mẹ, vẻ oán hận, khinh thị, cay đắng khi bà nhắc đến "lũ đàn ông".

 

Khỏi bệnh, tôi trở về tháp, không cho chàng hay biết. Chẳng ích lợi ǵ, tôi nghĩ. Tôi chăm chăm đi kiếm một câu trả lời, và tôi đă kiếm ra. Bây giờ, là lúc phải trả giá. Bước ra khỏi căn nhà nhỏ chung sống với chàng, tôi cảm thấy ḿnh như đă chết rồi. Tôi đứng lặng rất lâu bên bậc cửa, gói hành trang tuy không bao nhiêu nhưng trĩu nặng trên tay. Những đứa trẻ hàng xóm nh́n tôi, có đứa nh́n lén, có đứa nh́n chăm không dứt. Cô bé thường đến chơi mỗi ngày lảng đi khi chạm vào tia mắt tôi. Tất cả t́nh cảm đều phù du thế sao, tôi tự hỏi. Con đường về tháp không dài lắm, nhưng tôi phải ngừng lại luôn v́ quá mỏi mệt. Đến bên gịng suối cách tháp nửa dặm, tôi ngước mắt nh́n lên đỉnh tháp chạm ngà, ḷng đông lại như tảng băng. Đó là nơi tôi sẽ gọi là nhà, khối đá đen lởm chởm kia. Cuối cùng, tôi cất bước băng qua gịng suối. Lúc cúi xuống t́m chỗ đặt chân, tôi nh́n thấy bóng ḿnh. Gịng nước trong trẻo chảy qua, trả lại h́nh ảnh tôi lấp loáng. Gói hành trang rơi xuống nước, cuốn đi xa. Từ lúc tự huỷ một bên mặt của ḿnh, tôi chưa bao giờ soi gương. Những vết sẹo nửa đỏ nửa tím, làn da bơ phờ v́ bệnh, mái tóc biếng chải. Chẳng trách cô bé hàng xóm lảng đi. Chẳng trách chàng thay ḷng. H́nh bóng trong làn nước trong veo này có c̣n là tôi đâu?

 

Năm sau, khuôn mặt tôi đă tṛn lại, những vết sẹo mờ đi nhờ bà vú mua thuốc chăm nom. Những người đàn ông men theo gịng suối t́m đến, ngẩng cổ hàng giờ ngóng cô gái bí mật trong khung cửa sổ trên đỉnh tháp ngà. Tôi vẫn là món quà trong mắt họ, sự ṭ ṃ thú vị hay chút hương vị thoáng qua trong cuộc đời. Đôi khi, nh́n thấy bóng một người đàn ông lẫn trong màu lá xanh, tôi bâng khuâng tự hỏi có phải là chàng? Những vết sẹo trong ḷng tôi cũng đă dịu lại, mờ nhạt đi như những vết sẹo một bên mặt. Câu trả lời của tôi cũng thế, không c̣n bầm nát cay đắng như trước. Bây giờ, tôi biết t́nh yêu không hoàn toàn tách rời những thứ bề ngoài dễ thay đổi. Những thứ ấy, dầu không quan trọng mặc ḷng, vẫn là một phần của một người. Khi người ta yêu, người ta yêu cả một sản phẩm, trọn vẹn từ màu da, mái tóc đến tư tưởng cảm xúc. Sẽ không ai biết được t́nh yêu bắt đầu từ đâu, gồm những yếu tố nào. Tôi đă lầm lẫn, đ̣i mổ xẻ, phân tích t́nh yêu, như người cầm dao chẻ nước. Tôi đă ngu dại, tự xoá đi chính ḿnh trong mắt người yêu. Bây giờ, tất cả đă muộn màng, v́ tôi không thể nào xoay ngược lại thời gian, v́ những vết sẹo trong tim tôi, dù nhạt phai, vẫn là những vết sẹo.

 

Trong ngọn tháp ngà mẹ xây cho tôi, tôi t́m ra câu trả lời cuối cùng: chân lư, sự thật, dù gọi bằng cái tên đẹp đẽ nào đi nữa, cũng không thể nào thay thế hạnh phúc. Và, với tôi, cuộc đuổi bắt đă chấm dứt. Năm tháng trôi đi, b́nh lặng, suông sẻ, trong chiếc tháp tôi chọn là nấm mộ.

 

hồ như

Trở về trang tác giả và tác phẩm